Oorpijn
Oorpijn, medisch bekend als otalgie, is een veelvoorkomend ongemak dat één of beide oren kan aantasten. Oorpijn kan afkomstig zijn van structuren in het oor zelf (primaire otalgie), zoals de gehoorgang of het middenoor, of het kan pijn zijn die wordt weerkaatst door andere delen van het hoofd en de nek (reflexotalgie), zoals de kaak, tanden, keel of neusbijholten. Hoewel het bij kinderen heel vaak voorkomt, hebben ook volwassenen er vaak last van. Het kan variëren van een doffe, kloppende pijn tot een scherp, stekend gevoel, en kan constant of met tussenpozen zijn. Het identificeren van de oorzaak van oorpijn is essentieel, omdat onbehandelde oorinfecties of drukonevenwichtigheden kunnen leiden tot gehoorcomplicaties of zich kunnen verspreiden naar omliggende weefsels.
Hoe het symptoom aanvoelt:
Oorpijn kan zich uiten als een diepe, kloppende pijn in het oor, of als een scherpe, stekende pijn die verergert als je aan de oorlel trekt of op het kraakbeenachtige uitsteeksel (tragus) voor het oor drukt. Je kunt een gevoel van volheid, druk of congestie in je oor voelen, vergelijkbaar met wat je in een vliegtuig voelt. Het gaat vaak gepaard met tijdelijk gedempt gehoor, oorsuizen (tinnitus), jeuk in het kanaal of afscheiding van vocht, etter of bloed. Als de pijn reflexmatig is, kan deze verergeren tijdens het kauwen, slikken of bewegen van de nek.
Mogelijke veelvoorkomende oorzaken
Otitis externa (zwemmersoor)
Een infectie van de uitwendige gehoorgang, meestal veroorzaakt doordat er water in het oor achterblijft na het zwemmen of baden, waardoor een vochtige omgeving ontstaat die de groei van bacteriën bevordert. Het krabben van het kanaal met wattenstaafjes kan dit ook activeren.
Het treedt op als het uitwendige oor rood, gezwollen, jeukend, pijnlijk is bij aanraking of trekken, en er een heldere of gelige afscheiding uit de gehoorgang komt.
Raadpleeg een arts. Voor het oor van een zwemmer zijn meestal antibiotica of steroïde oordruppels op recept vereist. Zorg ervoor dat je geen voorwerpen in je gehoorgang steekt.
Disfunctie van de buis van Eustachius (sinus- of drukblokkering)
De dunne buisjes die het middenoor met de achterkant van de keel verbinden, raken verstopt of zwellen op als gevolg van een verkoudheid, allergieën of sinusinfectie, waardoor een normale luchtdrukvereffening wordt voorkomen.
Het treedt op als de pijn aanvoelt als druk of knallen, verergert bij veranderingen in hoogte en gepaard gaat met verstopte neus, niezen of keelpijn.
Gebruik warme kompressen of stoominhalaties. Vrij verkrijgbare neusdecongestiva of antihistaminica kunnen helpen. Raadpleeg een arts als de druk langer dan twee weken aanhoudt.
Temporomandibulaire gewrichtsaandoeningen (TMJ).
Ontsteking of verkeerde uitlijning van het gewricht dat de kaak met de schedel verbindt. Omdat dit gewricht direct voor de gehoorgang ligt, kan de pijn gemakkelijk naar het oor uitstralen.
Het treedt op als de oorpijn een doffe pijn is, verergert bij het kauwen of praten, en gepaard gaat met een klik of geluid in de kaak of met stijfheid van de kaak.
Breng voorzichtig warmte of ijs aan, eet zacht voedsel en vermijd het op elkaar klemmen van je tanden. Ga naar een tandarts of huisarts als je kaakpijn chronisch is.
Alarmsignalen voor noodgevallen
Als je een of meer van de volgende alarmsignalen ervaart, neem dan onmiddellijk contact op met de hulpdiensten of ga naar de dichtstbijzijnde spoedeisende hulp:
- Oorpijn gepaard gaand met hoge koorts, nekstijfheid of ernstige hoofdpijn
- Zwelling, roodheid of gevoeligheid achter het oor, vooral over het bot (mastoïditis)
- Plotseling en ernstig gehoorverlies, duizeligheid of het gevoel dat de kamer draait (draaiduizeligheid)
- Afscheiding van bloed of dikke, stinkende pus uit de gehoorgang
- Zwakte of verlamming van de spieren aan één kant van het gezicht (aangezichtszenuwverlamming)
- Oorpijn na een duik in diep water, een explosie of ernstig lichamelijk trauma aan het oor
Tips voor zelfcontrole en observatie
- Merk op of de pijn slechts één oor of beide treft en of deze constant is of komt en gaat.
- Noteer of de pijn verergert bij het trekken aan het uitwendige oor of bij het kauwen/slikken.
- Controleer op andere symptomen zoals koorts, verstopte neus, klapperende kaken of afscheiding.
- Houd recente activiteiten bij, zoals zwemmen, vliegen, duiken, het gebruik van wattenstaafjes of verkoudheid.
Vragen om aan je arts te stellen
- Is de pijn begonnen na het zwemmen, vliegen of het gebruik van wattenstaafjes in het oor?
- Heb je last van afscheiding, gehoorverlies of duizeligheid?
- Maakt je kaak geluid of pijn als je mond veel opent?
Veelgestelde vragen
De gehoorgang reinigt zichzelf. Het gebruik van wattenstaafjes (wattenstaafjes) kan oorsmeer dieper in het kanaal duwen, waardoor het kan botsen. Bovendien is de huid van het kanaal dun en krast gemakkelijk, waardoor bacteriën kunnen binnendringen en otitis externa (buitenoorontsteking) kunnen veroorzaken. In het ergste geval kan het stokje per ongeluk het trommelvlies doorboren.
Ja. De keel en het oor delen sensorische zenuwen (zoals de glossopharyngeale zenuw en de nervus vagus). Wanneer je keelpijn, amandelontsteking of een tandinfectie heeft, kunnen zenuwsignalen door de hersenen verkeerd worden geïnterpreteerd als afkomstig van het oor. Dit staat bekend als reflexoorpijn of reflexotalgie.
Plotselinge scherpe pijn gevolgd door onmiddellijke verlichting en vochtafvoer duidt vaak op een gescheurd trommelvlies (perforatie van het trommelvlies). Hoewel veel kleine perforaties vanzelf genezen, moet je onmiddellijk een arts raadplegen om je oor te beoordelen, infectie te voorkomen en advies te krijgen over hoe je oor droog kunt houden. Bij ernstige, plotselinge of zorgwekkende symptomen neem je contact op met de lokale spoedhulp. In Nederland en de Europese Unie is het alarmnummer 112. Ben je in een ander land, gebruik dan het lokale alarmnummer.